حکمت 410 نهج البلاغه : ره آورد حلم

حکمت 410 نهج البلاغه : ره آورد حلم

متن اصلی حکمت 410 نهج البلاغه

موضوع حکمت 410 نهج البلاغه

ترجمه مرحوم فیض

ترجمه مرحوم شهیدی

شرح ابن میثم

ترجمه شرح ابن میثم

شرح مرحوم مغنیه

شرح شیخ عباس قمی

شرح منهاج البراعة خویی

شرح لاهیجی

شرح ابن ابی الحدید

شرح نهج البلاغه منظوم

متن اصلی حکمت 410 نهج البلاغه

410 وَ قَالَ عليه السلام الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

موضوع حکمت 410 نهج البلاغه

ره آورد حلم

(اخلاقى، اجتماعى)

ترجمه مرحوم فیض

410- امام عليه السّلام (در سود بردبارى) فرموده است 1 بردبارى قبيله است (چون بردبار را از آزار دشمن نگاه مى دارد چنانكه قبيله و خويشاوند شخص را نگهدارى ميكنند، يا چون بر اثر بردبارى مردم دوست و ياور او ميشوند بآن ماند كه صاحب قبيله شده است)

( . ترجمه وشرح نهج البلاغه(فیض الاسلام)، ج 6 ، صفحه ی 1282)

ترجمه مرحوم شهیدی

418 [و فرمود:] بردبارى- همچون- قبيله است- و نزديكان كه فراهم كند مردم را براى يارى انسان- .

( . ترجمه نهج البلاغه شهیدی، ص 436)

شرح ابن میثم

393- و قال عليه السّلام:

الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

المعنى

استعار لفظ العشيرة للحلم باعتبار أنّه يحمى صاحبه ممّن ينافره و يعاديه كما يحميه عشيرته.

( . شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 445)

ترجمه شرح ابن میثم

393- امام (ع) فرمود:

الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

ترجمه

«بردبارى قبيله اى است».

شرح

كلمه «عشيره» را به اعتبار اين كه بردبارى، شخص را از خطر افراد دشمن همانند پشتيبانى عشيره و قبيله اش حمايت مى كند، استعاره آورده است.

( . ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 753)

شرح مرحوم مغنیه

412- الحلم عشيرة.

المعنى

اذا حلمت عن السفيه كثر أنصارك عليه، كما قال الإمام في الحكمة 223.

و الأنصار عشيرة، بل لا خير في العشيرة اذا لم تؤازر و تناصر.

( . فی ضلال نهج البلاغه، ج 4، ص 458)

شرح شیخ عباس قمی

112- الحلم عشيرة.«» لأنّه يحمي صاحبه ممّن ينافره و يعاديه كما يحميه عشيرته.

قالوا: من غرس شجرة الحلم، اجتنى ثمرة السلم.«» و قالوا أيضا: الحلم جنود مجنّدة لا أرزاق لها.«» قال الشاعر:

و للكفّ عن شتم اللئيم تكرّما أضرّ له من شتمه حين يشتم

( . شرح حکم نهج البلاغه، ص95)

شرح منهاج البراعة خویی

(397) و قال عليه السّلام: الحلم عشيرة.

اللغة

(العشيرة) ج: عشائر و عشيرات: القبيلة، عشيرة الرّجل: بنو أبيه الأدنون- المنجد.

المعنى

جعل عليه السّلام الحلم عشيرة الرّجل باعتبار أنّه يدفع سفه السّفيه كما أنّ العشيرة تمنع عن الظلم و السفاهة.

الترجمة

بردباري بجاي قوم و تبار است.

( . منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج 21، ص 497)

شرح لاهیجی

(448) و قال (- ع- ) الحلم عشيرة يعنى و گفت (- ع- ) كه بردبار بودن عشيره و قبيله اين كس است يعنى چنانچه عشيره اين كس دفع اذيّت دشمنان ميكنند حلم و بردبارى نيز دفع اذيّت مردمان ميكند

( . شرح نهج البلاغه نواب لاهیجی، ص 329)

شرح ابن ابی الحدید

426: وَ قَالَ ع الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ كان یقال الحلم جنود مجندة لا أرزاق لها- . و

قال ع وجدت الاحتمال أنصر لي من الرجال

- . و قال الشاعر-

و للكف عن شتم اللئيم تكرما أضر له من شتمه حين يشتم

- . و كان يقال من غرس شجرة الحلم- اجتنى ثمرة السلم- . و قد تقدم من القول في الحلم ما فيه كفاية

( . شرح نهج البلاغه (ابن ابی الحدید) ج 20، ص 61)

شرح نهج البلاغه منظوم

[409] و قال عليه السّلام:

الحلم عشيرة.

ترجمه

بردبارى قوم و خويش انسان است.

نظم

  • اگر مردى حليم و بردبار استبر او بيگانه همچون خويش و يار است
  • چنانكه قوم و خويش از وى حمايتكند بيگانه بنمايد رعايت
  • همه مردم بجانش دوست دارندكجا در چنگ خصمش مى گذارند
  • اگر دشمن بسوى وى كند روبتابندش خلايق دست و بازو

( . شرح نهج البلاغه منظوم، ج 10، صفحه ی 194)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

 

جدیدترین ها در این موضوع

No image

فاطمه(س) بر کرسى تربیت

تربیت (یعنى به فعلیت درآوردن همه استعدادهاى بالقوه انسان) کار سترگ پیامبران و علت انگیزش و بعثت آنان است و تنها کسانى مى ‏توانند به حقیقت این هنر را داشته باشند که از چشمه ‏سار زلال نبوت سیراب شده و از مکتب آنان درس گرفته باشند و فاطمه(س) شاخسار درخت ...
نگاهی به سیره رفتاری حضرت زهرا (س)

نگاهی به سیره رفتاری حضرت زهرا (س)

پیامبر هنگام عروسی زهرا(س) به او فرموده بود: "دخترم! با همسرت رفتار نیکو کن، و در هیچ کاری از دستورش سرپیچی نکن." این سخن همواره آویزه گوش حضرت زهرا(س) بود، او حدود نُه سال که همسر علی(ع) بود، هرگز علی(ع) را ناخشنود نکرد، بلکه همواره مایه نشاط و خشنودی...
ابعاد علمی و عملی شخصیت حضرت زهرا (س)

ابعاد علمی و عملی شخصیت حضرت زهرا (س)

آنچه که ما موظفیم به این بانو اقتدا کنیم و وظیفه داریم، مأمور هستیم و راهش هم ممکن است آن است که این بانو (سلام الله علیها) هم در اعتقادات، هم در اخلاق، هم در حقوق، هم در فقه مطالب فراوانی را فرمودند و عمل کردند و تعلیم دادند و دستور عمل کردن را هم ...
سیماى فاطمه(س) در روز قیامت

سیماى فاطمه(س) در روز قیامت

از پیامبر(ص) چنین نقل مى‏کند: هنگامى ‏که فاطمه در مقابل عرش پروردگار قرار مى ‏گیرد، خود را از مرکب به زیر انداخته، اظهار مى ‏دارد: الهى و سیدى، میان من و کسى که مرا آزرده و بر من ستم روا داشته، داورى کن. خدایا! بین من و قاتل فرزندم، حکم کن...
حضرت فاطمه علیهاالسلام و ولایت کبرا

حضرت فاطمه علیهاالسلام و ولایت کبرا

ولایت کبراى حضرت زهرا علیهاالسلام در امتداد ولایت مطلق خداوند قرار دارد، به گونه اى که ایشان به اذن الهى، حق دخل و تصرف در امور عالم را دارد و مى‏تواند نفوس انسان‏هاى مستعد را شناخته، به سرمنزل مقصود رهنمون سازد. آیاتى در باب اثبات عصمت و طهارت و علم وهبى

پر بازدیدترین ها

جلوه‏ هاى اعجاز در سوره کوثر

جلوه‏ هاى اعجاز در سوره کوثر

این جویبارهاى فضیلت به هم پیوند خورد و در سوره «کوثر» مجموعه اى دل انگیز از زیباییها و اصالتها را رقم زد و آن را به عنوان، هدیه اى الهى، تقدیم رسول خاتم(ص) کرد، زیرا فاطمه(س) یکى از مظاهر فیض مداوم و جریان پر برکت حرکت محمدى است که استمرار آن را...
فاطمه علیهاالسلام مرجعیت فکری، فرهنگی

فاطمه علیهاالسلام مرجعیت فکری، فرهنگی

حضرت زهرا علیهاالسلام مقام و موقعیت و جایگاه امام علی علیه السلام را خوب شناخته بود و از تواناییهای ذاتی و خدادادی و شایستگیهای ایشان نیز مطلع بود. (11) دیدگاههای پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله را نسبت به امام به صورت مرتب شنیده بود...
حضرت فاطمه علیهاالسلام و ولایت کبرا

حضرت فاطمه علیهاالسلام و ولایت کبرا

ولایت کبراى حضرت زهرا علیهاالسلام در امتداد ولایت مطلق خداوند قرار دارد، به گونه اى که ایشان به اذن الهى، حق دخل و تصرف در امور عالم را دارد و مى‏تواند نفوس انسان‏هاى مستعد را شناخته، به سرمنزل مقصود رهنمون سازد. آیاتى در باب اثبات عصمت و طهارت و علم وهبى
No image

فاطمه(س) بر کرسى تربیت

تربیت (یعنى به فعلیت درآوردن همه استعدادهاى بالقوه انسان) کار سترگ پیامبران و علت انگیزش و بعثت آنان است و تنها کسانى مى ‏توانند به حقیقت این هنر را داشته باشند که از چشمه ‏سار زلال نبوت سیراب شده و از مکتب آنان درس گرفته باشند و فاطمه(س) شاخسار درخت ...
لعن و نفرین خدا در قرآن بر ظالمین به حضرت زهرا (جلسه پنجم)

لعن و نفرین خدا در قرآن بر ظالمین به حضرت زهرا (جلسه پنجم)

لسان آیه، لسانِ عجیبی است. در این آیه شریفه، با توجه به مسائلی که این چند روز بیان شد، کسانی که نسبت به حضرت صدیقه طاهره زهرا(سلام الله علیها) این اهانت‌ها را روا داشتند، آیا اینها مصداق ایذاء نیست؟ مگر اینکه کسی عاقل نباشد، که انکار کند که اینها مصداق...
Powered by TayaCMS