حکمت 393 نهج البلاغه : ضرورت هماهنگی با مردم

حکمت 393 نهج البلاغه : ضرورت هماهنگی با مردم

متن اصلی حکمت 393 نهج البلاغه

موضوع حکمت 393 نهج البلاغه

ترجمه مرحوم فیض

ترجمه مرحوم شهیدی

شرح ابن میثم

ترجمه شرح ابن میثم

شرح مرحوم مغنیه

شرح شیخ عباس قمی

شرح منهاج البراعة خویی

شرح لاهیجی

شرح ابن ابی الحدید

شرح نهج البلاغه منظوم

متن اصلی حکمت 393 نهج البلاغه

393 وَ قَالَ عليه السلام مُقَارَبَةُ النَّاسِ فِي أَخْلَاقِهِمْ أَمْنٌ مِنْ غَوَائِلِهِمْ

موضوع حکمت 393 نهج البلاغه

ضرورت هماهنگى با مردم

(اخلاقى، اجتماعى)

ترجمه مرحوم فیض

393- امام عليه السّلام (در باره همرنگ جماعت بودن) فرموده است 1- نزديك شدن بمردم در اخلاقشان (مانند آنان در امر زندگانى رفتار نمودن موجب) ايمنى است از كينه هاشان (چون كسيكه با مردم همرنگ باشد در امورى كه بر خلاف دين و مذهب نيست او را دوست داشته و كينه اش را در دل نمى گيرند).

( . ترجمه وشرح نهج البلاغه(فیض الاسلام)، ج 6 ، صفحه ی 1275)

ترجمه مرحوم شهیدی

401 [و فرمود:] آميزگارى با مردمان ايمنى است از گزند آنان.

( . ترجمه نهج البلاغه شهیدی، ص 433)

شرح ابن میثم

377- و قال عليه السّلام:

مُقَارَبَةُ النَّاسِ فِي أَخْلَاقِهِمْ أَمْنٌ مِنْ غَوَائِلِهِمْ

اللغة

الغايلة: الحقد،

المعنى

و ذلك أنّ مباعدة الناس في أخلاقهم تستلزم منافرتهم و عداوتهم و أحقادهم. فالعدول عنها إلى المقاربة و المشاكلة لأخلاقهم يستلزم الأمن من ذلك منهم.

( . شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 439)

ترجمه شرح ابن میثم

377- امام (ع) فرمود:

وَ قَالَ ع: مُقَارَبَةُ النَّاسِ فِي أَخْلَاقِهِمْ أَمْنٌ مِنْ غَوَائِلِهِمْ

لغت

غائله: كينه

ترجمه

«نزديك شدن به اخلاق مردم باعث ايمنى از كينه آنهاست».

شرح

توضيح آن كه دورى گرفتن از خلق و خوى مردم، باعث نفرت، دشمنى و كينه توزى آنها مى گردد، بنا بر اين بازگشت به نزديكى و همسويى در اخلاق آنها باعث ايمنى از دشمنى و كينه آنها خواهد بود.

( . ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 742)

شرح مرحوم مغنیه

395- مقاربة النّاس في أخلاقهم أمن من غوائلهم.

المعنى

الغوائل: جمع الغائل أو الغائلة أي الشر.. و المعنى ان الناس يريدون منك ما تريده منهم، و هو كفّ الأذى عنهم، و الجري في المعاملات على أخلاقهم و عاداتهم، و من ألزم نفسه بذلك أمن شر الناس و غدرهم.. و من البداهة أن الإمام يريد مداراة الناس و موافقتهم فيما يجيزه الشرع و لا يأباه العقل.

( . فی ضلال نهج البلاغه، ج 4، ص 449)

شرح شیخ عباس قمی

326- مقاربة النّاس في أخلاقهم أمن من غوائلهم. الغائلة: الحقد، و ذلك لأنّ مباعدة الناس في أخلاقهم تستلزم منافرتهم و عداوتهم و أحقادهم فالعدول عنها إلى المقاربة و المشاكلة يستلزم الأمن من ذلك منهم.

و كان يقال: إذا نزلت على قوم فتشبّه بأخلاقهم، فإنّ الإنسان من حيث يوجد، لا من حيث يولد.«

( . شرح حکم نهج البلاغه، »ص240)

شرح منهاج البراعة خویی

(381) و قال عليه السّلام: مقاربة النّاس في أخلاقهم أمن من غوائلهم

اللغة

(الغوائل): جمع غائلة و هي الحقد.

المعنى

المباعدة في الأخلاق توجب النفور و الوحشة و تورث العداوة و الحقد، فالمقاربة في الأخلاق توجب الانس و الالفة، و تصير سببا للوداد و المحبّة، و إذا تباعد الناس عن أحد يضمرون له الحقد و يكيدون له المكائد، و النّاس إلى أشباههم أميل، و كلّ جنس يميل إلى جنسه، و لعلّه إشارة إلى ما ناله العمران من النفوذ و المطاعيّة بين المسلمين في الصّدر الأول، و لم يكيدوا لهما كيدا و لا نالوا منهما باعتبار مقاربة أخلاقهما للعرب الجاهلين و موافقتهما أميالهم، و الجدّ في تحقيق آمالهم.

الترجمة

فرمود: هم آهنگي با أخلاق و عادات مردم مايه آسايش از كينه توزي آنها است.

( . منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج 21، ص 483 و 484)

شرح لاهیجی

(431) و قال (- ع- ) مقاربة النّاس فى اخلاقهم امن من غوائلهم يعنى و گفت (- ع- ) كه نزديك شدن بمردمان در اخلاق ايشان ايمن شدنست از شرور ايشان

( . شرح نهج البلاغه نواب لاهیجی، ص 328)

شرح ابن ابی الحدید

409 وَ قَالَ ع: مُقَارَبَةُ النَّاسِ فِي أَخْلَاقِهِمْ أَمْنٌ مِنْ غَوَائِلِهِمْ إلى هذا نظر المتنبي في قوله-

و خلة في جليس أتقيه بها كيما يرى أننا مثلان في الوهن

و كلمة في طريق خفت أعربها

فيهتدى لي فلم أقدر على اللحن

- . و قال الشاعر-

و ما أنا إلا كالزمان إذا صحا صحوت و إن ماق الزمان أموق

- . و كان يقال إذا نزلت على قوم فتشبه بأخلاقهم- فإن الإنسان من حيث يوجد لا من حيث يولد- و في الأمثال القديمة من دخل ظفار حمر- . شاعر-

أحامقه حتى يقال سجية و لو كان ذا عقل لكنت أعاقله

( . شرح نهج البلاغه (ابن ابی الحدید) ج 20، ص 3)

شرح نهج البلاغه منظوم

[392] و قال عليه السّلام:

مقاربة النّاس فى أخلاقهم أمن من غوائلهم.

ترجمه

در اخلاق با مردم نزديك گشتن از كينشان ايمن زيستن است (بلكه سببى است كه انسان آنان را از خوهاى نابهنجار باز دارد و براه دينشان بكشاند).

نظم

  • اگر انسان باخلاقى خوش و نيكز آميزش بمردم گشت نزديك
  • ورا گيرند مردم يار و انبازكنند از قلب بند كينه اش باز
  • شوندى دوست گر بودند دشمنشود از شرّشان اين دور ايمن

( . شرح نهج البلاغه منظوم، ج 10، صفحه ی 177)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

 

جدیدترین ها در این موضوع

No image

چگونه در مهمانی‌ها رفتار کنیم؟

رعایت آداب مهمانی می‌تواند روابط برادرانه میان مۆمنان را مستحکم‌تر ساخته و در رشد تعالی اجتماع تأثیر بسزایی داشته باشد.
No image

نقش ابراز علاقه و معاشرت درست در اسلام

نسان علاقه دارد كه مورد علاقه و محبت دیگران باشد. اگر آن‏ دوستداران، محبت‏خود را آشكار كنند، محبوب هم به محبان‏ علاقه‏ مند مى‏ شود و این محبت دو جانبه، زندگیها را از صفا و صمیمیت‏ بیشترى برخوردار مى‏سازد. ما اگر بدانیم كه خدا دوستمان دارد، ما هم‏خدا را بیشتر دوست‏خواهیم داشت. اگر بدانیم و بفهمیم كه رسول‏ خدا(ص) و اهل بیت(ع) به ما شیعیان عنایت و محبت دارند و این ‏علاقه را بارها نشان داده و اظهار كرده‏اند، محبت عترت در دل ما بیشترخواهد شد.
No image

اخلاق معاشرت اجتماعی، نمونه ای از سبک زندگی اسلامی

نمونه های بسیاری از سیره ی ائمه ی معصوم علیهم السلام درباره ی تشویق و تحریض مؤمنان به دوستی و برادری با هم، ایجاد پیوند برادری و دوستی بین آنها، اصلاح اختلافات و رفع کدورت ها گزارش شده است.
No image

اخلاق معاشرت و ارتباط با خویشاوندان در اسلام

سنّتِ «صله رحم»، از نیکوترین برنامه های دینی در حیطه معاشرت است. گرچه شکل نوین زندگی و مشغله های زندگیهای امروزی، گاهی فرصت این برنامه را از انسانها گرفته است، ولی حفظ ارزشهای دینی و سنّتهای سودمند و ریشه دار دینی، از عوامل تحکیم رابطه ها در خانواده ها است. بویژه در مناسبتهای ملّی، در اعیاد و وفیات و آغاز سال جدید، فرصت طبیعی و مناسبی برای عمل به این «سنّت دینی» است.
No image

تحلیل یافته‌های الگوی دینی رفتارها در خانواده و نقش رسانه ملی

آنچه از امور فطری در بحث تربیت مورد نظر است و مبنای تربیت مطرح می‌شود، امور فطری در زمینه خواست‌ها و گرایش‌هاست. البته باید توجه داشت آن دسته از خواست‌های فطری مبنای تربیت قرار می‌گیرد که ویژه انسان است و امتیاز او بر حیوان به شمار می‌آید، نه آن بخش از خواست‌ها و گرایش‌ها که میان هر دو مشترک است؛ زیرا در این بخش، انسان مانند حیوان برای شکوفاسازی نیازی به تربیت ندارد.

پر بازدیدترین ها

No image

نهاد خانواده در نظام اسلام (1)

رکن اصلی خانواده زن و شوهرند که با زناشویی و قرارداد شرعی و قانونی، پیوند زندگی مشترک را می بندند؛ اما با تولد فرزندان، خانواده تغییر شکل می دهد و نقش و جایگاه فرزندان پس از آن در کنار والدین نمایان می شود و حقوق، وظایف و کارکردهای جدیدی را در خانواده ایجاد می کند. گاه ممکن است پدر و مادر زن یا شوهر و یا گاه هر دو نیز در همین خانواده باشند. حضور این افراد یا حتی برادران و یا خواهران آنان به دو صورت می تواند باشد: یکی آنکه صورت موقت و میهمان داشته باشد و اگرچه برای مدت نامعلوم و نامحدود با آنها زندگی کنند، ولی به درون هسته ی اصلی خانواده یعنی زن و شوهر و فرزندان نروند و از لحاظ نظری و تحلیلی میهمان شمرده شوند. دوم آنکه به صورت شبکه ای با پیوند عمیق باشند که این مسئله در خانواده های گسترده دیده می شود. یعنی وجود افراد دیگر، مانند پدر و مادر، اجداد، برادر، خواهر و نوه ها، جزو ماهیت و تعریف خانواده است.
No image

تأثیر بخشش بر روابط خانواده

محیط خانه می تواند محلی برای سلوک و عروج و تکامل مرد و زن و نیز فرزندان باشد، به ویژه اگر سعه صدر داشته باشند. بدون تردید، هرگاه کسی به انسان ستمی روا می دارد، حس انتقام جویی او را برمی انگیزد. ولی انسان نباید اسیر هواها و غرایز حیوانی باشد، بلکه باید با هوای نفس و خواسته دل بستیزد و به وسوسه های شیطانی توجهی نکند؛ زیرا انسان والاتر از این است که پایبند این گونه غرایز شیطانی باشد.
No image

راهنمای خانواده در پیشگیری از انحرافات (2)

کم را بیش گفتن یا بیش را کم گفتن، دروغ است و گوینده‏اش دروغگو مى‏باشد، چنان که بود را نبود و یا نبود را بود خبر دادن دروغ گویى مى‏باشد. همچنین بد را خوب و خوب را بد یا کوچک را بزرگ و بزرگ را کوچک خواندن، دروغ ‏محسوب می­شود.
No image

چگونه خانواده ای سالم داشته باشیم؟ (1)

خانواده مانند یک سیستم است و در عین حال که یک سیستم است، خود زیر سیستم یک نظام اجتماعی هم است و تحت تأثیر مسائل مختلف جامعه، مسائل اجتماعی - اقتصادی و ارتباطات و سایر مسائل قرار دارد. امروزه خانواده‌ها با مشکلات بسیاری دست و پنجه نرم می‌کنند که برخلاف توانایی و حتی آمادگی آن است. این مشکلات می تواند اثرات مخربی بر روی بهداشت روانی خانواده‌ها داشته باشد. سلامت روان یک از مهم ترین عوامل در ارتقاء و تکامل انسانها محسوب می‌شود.
No image

راهنمای خانواده در پیشگیری از انحرافات (10)

در تعالیم اسلام سفارش­های بسیاری در باره توجه مردم به اموال حلال و پرهیز از حرام خواری یا لقمۀ حرام وجود دارد. این متون دینی مردم را به رعایت حقوق مالی یکدیگر و عدم دست درازی به اموال همنوعان خود نموده است.
Powered by TayaCMS