حکمت 379 نهج البلاغه : شناخت خوبی ها و بدی ها

حکمت 379 نهج البلاغه : شناخت خوبی ها و بدی ها

متن اصلی حکمت 379 نهج البلاغه

موضوع حکمت 379 نهج البلاغه

ترجمه مرحوم فیض

ترجمه مرحوم شهیدی

شرح ابن میثم

ترجمه شرح ابن میثم

شرح مرحوم مغنیه

شرح شیخ عباس قمی

شرح منهاج البراعة خویی

شرح لاهیجی

شرح ابن ابی الحدید

شرح نهج البلاغه منظوم

متن اصلی حکمت 379 نهج البلاغه

379 وَ قَالَ عليه السلام مَنْ طَلَبَ شَيْئاً نَالَهُ أَوْ بَعْضَهُ

موضوع حکمت 379 نهج البلاغه

شناخت خوبى ها و بدى ها

(اخلاقى، اعتقادى)

ترجمه مرحوم فیض

379- امام عليه السّلام (در باره كوشش در كار) فرموده است 1- هر كه چيزى را بجويد آنرا يا بعض آنرا خواهد يافت (زيرا خواستن آماده است براى بدست آوردن، اگر استعداد و آمادگى بر آن كامل باشد همه را بدست آورد، و اگر كامل نباشد كمبود خواسته شده باندازه كمى استعداد مى باشد).

( . ترجمه وشرح نهج البلاغه(فیض الاسلام)، ج 6 ، صفحه ی 1270)

ترجمه مرحوم شهیدی

387 [و فرمود:] خيرى را كه آتش- دوزخ- در پى بود خير نتوان به حساب آورد، و شرّى را كه پس آن بهشت بود، شرّ نتوان وصف كرد. هر نعمتى جز بهشت خوارست، و هر بلايى جز آتش- دوزخ- عافيت به شمار.

( . ترجمه نهج البلاغه شهیدی، ص 431)

شرح ابن میثم

367- و قال عليه السّلام:

مَنْ طَلَبَ شَيْئاً نَالَهُ أَوْ بَعْضَهُ

المعنى

كقولهم: من طلب شيئا و جدّ وجد، و من قرع بابا و لجّ و لج. و ظاهر أنّ الطلب معدّ لحصول المطلوب فإن تمّ الاستعداد له نال الكلّ و إلّا فبقدر نقصان الاستعداد يكون نقصان المطلوب.

( . شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 435)

ترجمه شرح ابن میثم

367- امام (ع) فرمود:

مَنْ طَلَبَ شَيْئاً نَالَهُ أَوْ بَعْضَهُ

ترجمه

«هر كه در پى چيزى باشد، تمام آن را يا بخشى از آن را به دست خواهد آورد».

شرح

اين عبارت امام (ع) نظير سخن مشهور است كه هر كس در طلب چيزى بكوشد آن را مى يابد، و هر كس درى را بكوبد و پافشارى كند، عاقبت وارد آنجا خواهد شد.

بديهى است كه جستن وسيله اى است براى رسيدن به مطلوب، پس اگر آمادگى كامل باشد به همه مطلوب، و اگر نه به مقدار كاستى آمادگى به مطلوب ناقص مى رسد.

( . ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 735 و 736)

شرح مرحوم مغنیه

385- من طلب شيئا ناله أو بعضه.

المعنى

من جدّ و اجتهد في طلب شي ء ممكن الوقوع و الحصول بالنسبة الى طالبه- فلا بد أن يناله كله أو بعضه، ان استمر في جهاده و صبر صبر الأحرار على ما يعترضه من عقبات.

( . فی ضلال نهج البلاغه، ج 4، ص 444)

شرح شیخ عباس قمی

322- من طلب شيئا ناله أو بعضه.«» هذا مثل قولهم: من طلب شيئا وجدّ وجد، و من قرع بابا و لجّ ولج.«» و ظاهر أنّ الطلب معدّ لحصول المطلوب، فإنّ تمّ الاستعداد له نال الكلّ و إلّا فبقدر نقصان الاستعداد يكون نقصان المطلوب.

( . شرح حکم نهج البلاغه، ص238)

شرح منهاج البراعة خویی

(371) و قال عليه السّلام: من طلب شيئا ناله أو بعضه.

المعنى

من أهمّ وسائل النيل بالمقاصد هو الطلب له و الاستقامة في طلبه، فلا بدّ من نيل المقاصد من الجدّ في المطالب، و حذّر عليه السّلام في كلامه هذا من ملازمة الكسل و الخوف من الكدّ في تحصيل المقاصد البعيدة، فقد وصل الانسان بمقاصد هامّة في عالم الطبيعة كتسخير قوى البخار و البرق و الطيران في الفضاء إلى أجواء بعيدة بالطلب و الجدّ فيه، و ربّما يعدّ هذه الامور في القرون الماضية من الممتنعات.

الترجمة

فرمود: هر كس چيزى را بجويد بهمه آن يا بعضى از آن برسد.

هر كه چيزى جويد و كوشش كند گر بكلّش نه بجزءش مى رسد

( . منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج 21، ص 475)

شرح لاهیجی

(421) و قال (- ع- ) من طلب شيئا ناله او بعضه يعنى و گفت (- ع- ) كه كسى كه طلب كرد چيزى را و تلاش كرد در تحصيل ان مى رسد بتمام ان يا اين كه مى رسد ببعضى از ان

( . شرح نهج البلاغه نواب لاهیجی، ص 327)

شرح ابن ابی الحدید

393: مَنْ طَلَبَ شَيْئاً نَالَهُ أَوْ بَعْضَهُ هذا مثل قولهم من طلب و جد وجد- . و قال بعض الحكماء- ما لازم أحد باب الملك- فاحتمل الذل و كظم الغيظ- و رفق بالبواب و خالط الحاشية- إلا وصل إلى حاجته من الملك

( . شرح نهج البلاغه (ابن ابی الحدید) ج 19، ص 334)

شرح نهج البلاغه منظوم

[378] و قال عليه السّلام:

من طلب شيئا ناله أو بعضه.

ترجمه

هر كه چيزى خواست آن يا قسمتى از آن را خواهد يافت.

نظم

  • شود هر چيز را هر كس كه خواهانبچنگش افتد آن يا قسمتى زان
  • طلب را هر كس از جان مستعدّ شدبراى يافتن در جهد و جد شد
  • سوى مقصود محكم ره چو پويد ز كلّ بعضى از آن البتّه جويد
  • نگردد چون ز كارى كلّ آن دركچو كو شد مردكى گردد كمش ترك

( . شرح نهج البلاغه منظوم، ج 10، صفحه ی 167)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

 

جدیدترین ها در این موضوع

آيين زمامداری در سيره ي حكومتی اميرالمومنين علی عليه السلام

آيين زمامداری در سيره ي حكومتی اميرالمومنين علی عليه السلام

فتوحات خلفای پیش از امیرمومنان علی علیه السلام سرزمینی وسیع و پهناور برای حکومت ایشان به ارث گذاشت (که شامل تمام کشورهای کنونی شبه جزیره، ایران، عراق، شامات کنونی، مصر و...) زمامداری موفقیت آمیز ایشان برآن سرزمین با ابزار و سایل و سطح فرهنگی آن زمان می تواند بهترین الگوی زمامداری برای ما شیعیان ایشان باشد.
برخورد با استهزاء گران از ديدگاه قرآن

برخورد با استهزاء گران از ديدگاه قرآن

آياتي كه در قرآن از استهزا به ميان آورده بيشتر مربوط به حوزۀ عقيده و دين بوده كه در آن دشمنان، انبياي الهي، مومنان، وحي، آيات قرآن، احكام عبادي، معاد، پيامبران و حتي خداوند را به تمسخر گرفته و از استهزا به عنوان حربه اي براي رويارويي با دين الهي بهره مي جستند
تربيت توحيدی در سیره اهل بیت پیامبر (صلوات الله علیهم)

تربيت توحيدی در سیره اهل بیت پیامبر (صلوات الله علیهم)

سیرۀ پیامبر و اهل بیت صلوات الله علیهم در تربیت اعتقادی در زمینۀاصل توحید دارای مراحل سه گانۀ تبیین، توصیف و تثبیت بوده است.اولا:در مواجهه با اکثریت مردم اصل وجود خدا را مفروض گرفته اما در برابر عقاید انحرافی از دلایل روشن و قوی استفاده می کردند. ثانیا: در مقام معرفی خدا تاکید بر بیان صفات خدا می کردند با رعایت سطح فکری مخاطب. ثالثا: برای ارتقا و رشد ایمان فرد را به ارتباط با خدا و حفظ و تقویت ارتباط با خدا دعوت می کردند.
No image

تربيت فرزند در سيره معصومان (عليهم السلام)

بانگاهی هر چند اجمالی به آیات و روایاتی كه در مورد فرزند وارد شده، می توان به نگرش عمیق اسلام درباره فرزند و جایگاهش در اندیشه اسلامی پی برد. فرزندان نعمت های الهی نزد والدین اند، هم می توان آنها را بر انجام اعمال ناشایست و خلاف فطرت الهی شان به خاك ذلّت و پستی نشاند.

پر بازدیدترین ها

No image

دعا در سيره عبادي معصومين

دعاهایی كه از پیشوایان دین و امامان معصوم رسیده ودر دست است یكی از نفائس منابع علوم ومعارف و اخلاق اسلامی به شمار می روند برای اینكه ان بزرگواران با شناختی كه از خدا و مبادی عالیه و همچنین از انسان و نیازمندی هایش داشته اند از مكنونات دل ادمی در مقام دعا تعبیر كرده و از حقایق اعتقادی اخلاقی پرده برداشته اندو با تعلیم این دعاها و تشویق ایشان به خواندن این ادعیه خواسته اند تا آنان كه لیاقت فراگیری معارف الهی را دارند بدین وسیله با حقایق آشنا شوند و به غرض غایی از خلقت كه همان عبودیّت واقعی و معرفت اوست نایل آیند
No image

حلم و بردباری در سيره اخلاقي ائمه معصومين

تعریف و مفهوم حلم ، اهمیت وفضیلت حلم در آیینه آیات و روایات ، ویژگی های شخص حلیم ، حلم وکظم غیظ ، همراهی حلم با علم و عقل و آثار و ثمرات حلم در نتیجه بحثی مختصر از سیره ائمه معصومین علیهم السلام در این باب از جمله مباحثی است که در اندک مجالی بحث خواهد شد .
No image

سیره پیامبر و اهل بیت صلوات الله علیهم در تربیت اعتقادی درباره معاد

یكی از مهمترین اصول اعتقادی كه در متون دینی اهمیت ویژه ای برای آن قائل شده اند مسألة حیات پس از مرگ و زندگی اخروی است كه اصطلاحا به نام معاد شناخته می شود. یك نظر اجمالی به آیات قران مجید نشان می دهد كه در میان مسایل عقیدتی هیچ مسأله ای در اسلام بعد از توحید به اهمیت مسألة معاد و اعتقاد به حیات بعد از مرگ و حسابرسی اعمال بندگان و پاداش و كیفر و اجرای عدالت نیست. در قرآن حدود 1200 آیه دربارة معاد وجود دارد.
No image

سيرۀ اميرالمؤمنين علی علیه السلام در موضوع امنیت

یکی از شعارهای اساسی مسلمانان لا اله الا الله است و این مفهوم را به ذهن می رساند که قدرت مطلق خداوند است و دستورات او مقدم بر همه دستورات عالم است؛ بنابراین نباید در برابر هیچ کس جز خداوند سر فرود آورد؛ لذا نیروی مقاومت در برابر ناامنی ها در انسان به وجود می آید و تا زمانی که این قوه و اعتقاد در رگ های حیات ملتی باشد هیچ دشمنی نمی تواند به حمله کند و امنیت در جامعه مستحکم و برقرار می شود.
Powered by TayaCMS