الأسير (اسیر)

ميزان الحكمه ، جلد 1 ،‌صفحه 153 - 157

الأسيراسير

انظر : عنوان ١٠٢ «الحرب» ، ٩٥ «الحبس» ، ١٠٣ «المحارب». القتل : باب ٣٢٢٥ ، الجهاد الأصغر : باب ٥٩١ ، الباغي : باب ٣٨١.

٩١ - لا يَجوزُ الاستِسلامُ لِلأسرِ تن به اسارت دادن روا نيست

٥٠٩- الإمامُ عليٌّ عليه السلام : مَن اسْتُؤْسرَ مِن غيرِ جِراحةٍ مُثقِلةٍ فلا يُفْدى مِن بيتِ المالِ ، و لكنْ يُفْدى مِن مالهِ إن أحبَّ أهلُهُ . [1]امام على عليه السلام : هر كس، بدون جراحت شديد، تن به اسارت دهد، نبايد براى آزادى او از بيت المال سَربها داد؛ بلكه در صورت رضايت خانواده اش، سربهاى او بايد از مال خودش پرداخت شود.

٥١٠- الإمامُ الصّادقُ عليه السلام : لمّا بَعثَ رسولُ اللّه صلى الله عليه و آله بِبراءةٍ معَ عليٍّ عليه السلام بَعثَ مَعهُ اُناسا ، و قالَ رسولُ اللّه صلى الله عليه و آله : مَنِ اسْتُؤْسرَ مِنْ غيرِ جِراحةٍ مُثْقِلةٍ فليسَ مِنّا .[2] امام صادق عليه السلام : زمانى كه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله على عليه السلام را براى اعلام برائت فرستاد، عده اى را نيز به همراه او گسيل داشت و فرمود: هر كس، تن به اسارت دهد، بى آنكه زخم كارى برداشته باشد، از ما نيست.

٩٢ - الإحسانُ إلَى الأسيرِ خوشرفتارى با اسير

وَ يُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلى حُبِّهِ مِسْكِينا وَ يَتِيما وَ أَسِيرا» .[3] «و طعام را در حالى كه خود دوستش دارند به مسكين و يتيم و اسير مى خورانند».

يا أَيُّها النَّبيُّ قُلْ لِمَنْ فِي أَيْدِيكُمْ مِنَ الْأَسْرى إِنْ يَعْلَمِ اللّه ُ فِي قُلُوبِكُمْ خَيْرا يُؤْتِكُمْ خَيْرا مِمّا أُخِـذَ مِنْكُمْ وَ يَغْفِرْ لَكُـمْ وَ اللّه ُ غَفُورٌ رَحِيمٌ» .[4] «اى پيامبر! به اسيرانى كه در دست شما هستند بگو: اگر خدا در دلهايتان نشان ايمان ببيند بهتر از آنچه از شما گرفته اند ارزانى تان خواهد داشت و شما را مى آمرزد كه خدا آمرزنده و مهربان است».

٥١١- رَسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله : اِسْتَوصُوا بالأُسارَى خَيْرا . [5]پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : به سفارشم درباره نيكى با اسيران عمل كنيد .

٥١٢- الإمامُ عليٌّ عليه السلام : إطعامُ الأسيرِ و الإحسانُ إليهِ حقٌّ واجبٌ ، و إنْ قَتَلْتَه مِن الغدِ . [6]امام على عليه السلام : غذا دادن به اسير و خوشرفتارى با او حقّى است واجب، هر چند [بخواهى ]فردا او را بكشى.

٥١٣- عنه عليه السلام ـ لاِبنَيهِ عليهما السلام لمّا ضَرَبه ابنُ مُلْجَم ـ : احبِسُوا هذا الأسيرَ ، و أطعِمُوهُ ، و اسْقُوهُ ، و أحْسِنوا إسارَهُ .[7] امام على عليه السلام ـ پس از آن كه ابن ملجم بر او ضربت زد، به حسن و حسين عليهما السلام ـ فرمود : اين اسير را زندانى كنيد و به او غذا و آب دهيد و در اسارت با وى خوشرفتار باشيد.

٥١٤- الإمامُ الباقرُ عليه السلام : عليٌّ عليه السلام قالَ : يا رَسولَ اللّه ، أيُّ الصَدَقةِ أفضَلُ؟ قالَ : الأسِيرُ المُخْضَرَّتا عَيناهُ .[8] امام باقر عليه السلام : على عليه السلام [ از رسول خدا صلى الله عليه و آله ]پرسيد : اى پيامبر خدا ! كدام صدقه ، برتر است؟ فرمود : به اسيرى كه چشمانش [از ضعف] تيره و تار شده است .

٥١٥- الإمامُ الصّادقُ عليه السلام : إنّ عليّا عليه السلام كان يُطعِمُ مَن خُلِّدَ في السِّجْنِ مِن بيتِ مالِ المسلمينَ . [9]امام صادق عليه السلام : على عليه السلام كسى را كه زندانى مى شد، از بيت المال مسلمانان غذا مى داد.

٥١٦- عنه عليه السلام : إطعامُ الأسيرِ حقٌّ على مَن أسَرَهُ و إن كان يُرادُ مِن الغدِ قَتْلُهُ ، فإنّه يَنبغي أن يُطعَمَ و يُسْقى و يُظَلّ و يُرفَقَ بهِ ، كافرا كان أو غَيْرَهُ .[10] امام صادق عليه السلام : غذا دادن به اسير حقّى است به گردن كسى كه او را به اسارت گرفته است، هر چند بنا باشد فردا كشته شود. بايد به اسير، آب و خوراك و جاى مناسب داد و با او مدارا كرد، كافر باشد يا غير كافر.

٩٣ - قَتلُ الأسيرِ كشتن اسير

٥١٧- تهذيب الأحكام : اُتِيَ عَليٌّ عليه السلام بِأسِيرٍ يَومَ صِفّين فَبَايَعُهُ، فقالَ عليٌّ : لا أقتُلَكَ إنّي أخَافُ اللّه َ رَبَّ العَالِمين ، فَخَلّى سَبِيلَهُ و أُعْطِيَ سَلَبهُ الّذي جاءَ بِهِ . [11]تهذيب الأحكام : در جنگ صفّين ، اسيرى را نزد امام على عليه السلام آوردند . او با على عليه السلام بيعت كرد و امام به او فرمود : تو را نمى كشم ، من از خداى جهانيان بيم دارم . سپس او را آزاد گذاشت و لباس و وسايلش را به او بازگرداند .

٥١٨- الكافي عن الزُّهرِيِّ عَن زَينِ العَابِدين عليه السلام : إذا أَخَذْتَ أسِيرا فَعَجِزَ عَنِ المشي و ليس مَعَكَ مَحمَلٌ ، فَأرسِلْهُ و لا تَقتُلْهُ ، فَإنّكَ لا تَدرِي مَا حُكْمُ الإمَامِ فيهِ . قالَ : و قال : الأسِيرُ إذا أسلَمَ فَقَدْ حَقَنَ دَمَهُ وَ صارَ فَيئا . [12]الكافى ـ به نقل از زهرى ـ : امام زين العابدين عليه السلام فرمود : چون اسيرى گرفتى كه از راه رفتن عاجز بود و وسيله سوارى نداشتى ، او را رها كن و مكش ، زيرا نمى دانى كه حكم رهبر درباره او چيست . و امام فرمود : اسير چون مسلمان شود ، خونش محترم و محفوظ شده و جزو غنائم گشته است .