حکمت 270 نهج البلاغه : ارزش تداوم عمل

حکمت 270 نهج البلاغه : ارزش تداوم عمل

متن اصلی حکمت 270 نهج البلاغه

موضوع حکمت 270 نهج البلاغه

ترجمه مرحوم فیض

ترجمه مرحوم شهیدی

شرح ابن میثم

ترجمه شرح ابن میثم

شرح مرحوم مغنیه

شرح شیخ عباس قمی

شرح منهاج البراعة خویی

شرح لاهیجی

شرح ابن ابی الحدید

شرح نهج البلاغه منظوم

متن اصلی حکمت 270 نهج البلاغه

270 وَ قَالَ عليه السلام قَلِيلٌ تَدُومُ عَلَيْهِ أَرْجَى مِنْ كَثِيرٍ مَمْلُولٍ (مِنْهُ«»)

موضوع حکمت 270 نهج البلاغه

ارزش تداوم عمل

(اخلاقى، تربيتى)

ترجمه مرحوم فیض

270- امام عليه السّلام (در ستودن پشتكار داشتن) فرموده است 1- اندك كارى كه بآن ادامه دهى اميد (سود) بآن بيشتر است از كار بسيارى كه از آن ملول و خسته گردى (كه بر اثر تركش نمائى).

( . ترجمه وشرح نهج البلاغه(فیض الاسلام)، ج 6 ، صفحه ی 1222)

ترجمه مرحوم شهیدی

278 [و فرمود:] اندكى كه با آن بپايى به از بسيارى كه از آن دلگير آيى.

( . ترجمه نهج البلاغه شهیدی، ص 413)

شرح ابن میثم

262- و قال عليه السّلام:

قَلِيلٌ تَدُومُ عَلَيْهِ أَرْجَى مِنْ كَثِيرٍ مَمْلُولٍ مِنْهُ

المعنى

و أراد من الأفعال. فإنّ القليل الدائم أكثر من الكثير المملول المنقطع و أقوى إعدادا للنفس فكان أنفع في الآخرة.

( . شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 386)

ترجمه شرح ابن میثم

262- امام (ع) فرمود:

قَلِيلٌ تَدُومُ عَلَيْهِ أَرْجَى مِنْ كَثِيرٍ مَمْلُولٍ مِنْهُ

ترجمه

«كار اندكى كه در آن مداومت كنى، اميد بخش تر از كار زيادى است كه از آن خسته و ملول گردى.»

شرح

مقصود امام (ع) اين است كه از كارها كار اندك مداوم، پر ارزش تر است از كار زياد خسته كننده و غير مداوم، و نفس را بهتر آماده مى سازد، پس در آخرت سود بيشترى دارد.

( . ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 654)

شرح مرحوم مغنیه

278- قليل تدوم عليه أرجى من كثير مملول.

المعنى

انتهز فرصة العمر، و اعمل في كل يوم و لو يسيرا، فإن اليسير الدائم في الكثير من الأيام أنمى و أفضل من عمل كثير تأتي به في آن واحد أو آنين، ثم تمله و تسأمه، و يذهب مع الريح.

( . فی ضلال نهج البلاغه، ج 4، ص 386)

شرح شیخ عباس قمی

196 و 197- قليل تدوم عليه أرجى (مدوم عليه خير) من كثير مملول منه.«» لا ريب أنّ من أراد حفظ كتاب مثلا، فحفظ منه قليلا قليلا، و دام على ذلك، فإنّ ذلك أنفع له و أرجى لفلاحه من أن يحفظ كثيرا و لا يدوم عليه لملاله إيّاه و ضجره منه، و التجربة تشهد بذلك.

و القول في غير الحفظ كالقول في الحفظ، نحو العطاء اليسير الدائم الذي هو خير من الكثير المنقطع إلى غير ذلك.

قال رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله: إنّ هذا الدين متين، فأوغل فيه برفق، فإنّ المنبتّ لا أرضا قطع و لا ظهرا أبقى.«» و يعجبني نقل كلام السعدي- و لو كان بالفارسيّة- ها هنا:«»

به چشم خويش ديدم در بيابان كه آهسته سبق برد از شتابان

سمند باد پاى از تك فرو ماند

شتربان همچنان آهسته مى ران

( . شرح حکم نهج البلاغه، د ص164و165)

شرح منهاج البراعة خویی

(267) و قال عليه السّلام: قليل تدوم عليه أرجى من كثير مملول منه.

المعنى

أشار عليه السّلام إلى أنّ من شرائط قبول الأعمال حضور القلب و التوجّه، و إنما يتحقّق ذلك بالنشاط و الاقبال نحو العمل عن رغبة تسرّ القلب، فاذا صار العمل مملا و مكسلا يسلب عنه روح العبادة، كما أنّه ينتهى بالقطع و التعطيل لا محالة، فالاشتغال بعمل قليل دائم أرجى و أحسن من الكثير المملّ المزاحم.

الترجمة

خيرى اندك كه بر آن مداومت كنى، به از بسياريست كه از آن إظهار ملالت نمائى.

  • كردار كمي كه خوب و پيوست بود به از عمل كثير با تنگدلى

( . منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج 21، ص 368)

شرح لاهیجی

(313) و قال (- ع- ) قليل تدوم عليه اوجى من كثير مملول منه يعنى و گفت (- ع- ) كه اندك از عبادتى كه تو مداومت بر ان نمائى اميد نفع داشته تر است از عبادت بسيار ملالت داشته شده و منضجر شده از او يعنى ترك شده از جهة ملالت و انضجار از او

( . شرح نهج البلاغه نواب لاهیجی، ص 318)

شرح ابن ابی الحدید

284: قَلِيلٌ تَدُومُ عَلَيْهِ أَرْجَى مِنْ كَثِيرٍ مَمْلُولٍ مِنْهُ لا ريب أن من أراد حفظ كتاب من الكتب العلمية- فحفظ منه قليلا قليلا و دام على ذلك- فإن ذلك أنفع له و أرجى لفلاحه- من أن يحفظ كثيرا و لا يدوم عليه- لملاله إياه و ضجره منه- و التجربة تشهد بذلك- . و القول في غير الحفظ كالقول في الحفظ- نحو الزيارة القليلة للصديق- و نحو العطاء اليسير الدائم- الذي هو خير من الكثير المنقطع و نحو ذلك

( . شرح نهج البلاغه (ابن ابی الحدید) ج 19، ص 169)

شرح نهج البلاغه منظوم

[269] و قال عليه السّلام:

قليل تدوم عليه أرجى من كثير مملول منه.

ترجمه

اندك كارى كه هميشه بر آن بيائى، اميد بر آن بيش از كار بسيارى است كه از آن خسته شوى

نظم

  • بكار كم اگر همواره اقبالكنى و آن را نمائى نيك دنبال
  • چو دل با ميل و هم كارت بود كمدهش انجام خوب و سخت و محكم
  • متين آن كار چون سدّى سديد استدر آن دلبستگيها و اميد است
  • ولى گر پيشه ات آمد يكى كاركه روز و شب دهيش انجام بسيار
  • از آن كارت كسالت چون كه زايدز نيك و بد بگيتى پر نيايد

( . شرح نهج البلاغه منظوم، ج 10، صفحه ی 58 و 59)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

 

جدیدترین ها در این موضوع

No image

چگونه در مهمانی‌ها رفتار کنیم؟

رعایت آداب مهمانی می‌تواند روابط برادرانه میان مۆمنان را مستحکم‌تر ساخته و در رشد تعالی اجتماع تأثیر بسزایی داشته باشد.
No image

نقش ابراز علاقه و معاشرت درست در اسلام

نسان علاقه دارد كه مورد علاقه و محبت دیگران باشد. اگر آن‏ دوستداران، محبت‏خود را آشكار كنند، محبوب هم به محبان‏ علاقه‏ مند مى‏ شود و این محبت دو جانبه، زندگیها را از صفا و صمیمیت‏ بیشترى برخوردار مى‏سازد. ما اگر بدانیم كه خدا دوستمان دارد، ما هم‏خدا را بیشتر دوست‏خواهیم داشت. اگر بدانیم و بفهمیم كه رسول‏ خدا(ص) و اهل بیت(ع) به ما شیعیان عنایت و محبت دارند و این ‏علاقه را بارها نشان داده و اظهار كرده‏اند، محبت عترت در دل ما بیشترخواهد شد.
No image

اخلاق معاشرت اجتماعی، نمونه ای از سبک زندگی اسلامی

نمونه های بسیاری از سیره ی ائمه ی معصوم علیهم السلام درباره ی تشویق و تحریض مؤمنان به دوستی و برادری با هم، ایجاد پیوند برادری و دوستی بین آنها، اصلاح اختلافات و رفع کدورت ها گزارش شده است.
No image

اخلاق معاشرت و ارتباط با خویشاوندان در اسلام

سنّتِ «صله رحم»، از نیکوترین برنامه های دینی در حیطه معاشرت است. گرچه شکل نوین زندگی و مشغله های زندگیهای امروزی، گاهی فرصت این برنامه را از انسانها گرفته است، ولی حفظ ارزشهای دینی و سنّتهای سودمند و ریشه دار دینی، از عوامل تحکیم رابطه ها در خانواده ها است. بویژه در مناسبتهای ملّی، در اعیاد و وفیات و آغاز سال جدید، فرصت طبیعی و مناسبی برای عمل به این «سنّت دینی» است.
No image

تحلیل یافته‌های الگوی دینی رفتارها در خانواده و نقش رسانه ملی

آنچه از امور فطری در بحث تربیت مورد نظر است و مبنای تربیت مطرح می‌شود، امور فطری در زمینه خواست‌ها و گرایش‌هاست. البته باید توجه داشت آن دسته از خواست‌های فطری مبنای تربیت قرار می‌گیرد که ویژه انسان است و امتیاز او بر حیوان به شمار می‌آید، نه آن بخش از خواست‌ها و گرایش‌ها که میان هر دو مشترک است؛ زیرا در این بخش، انسان مانند حیوان برای شکوفاسازی نیازی به تربیت ندارد.

پر بازدیدترین ها

No image

راهنمای خانواده در پیشگیری از انحرافات (2)

کم را بیش گفتن یا بیش را کم گفتن، دروغ است و گوینده‏اش دروغگو مى‏باشد، چنان که بود را نبود و یا نبود را بود خبر دادن دروغ گویى مى‏باشد. همچنین بد را خوب و خوب را بد یا کوچک را بزرگ و بزرگ را کوچک خواندن، دروغ ‏محسوب می­شود.
No image

راهنمای خانواده در پیشگیری از انحرافات (10)

در تعالیم اسلام سفارش­های بسیاری در باره توجه مردم به اموال حلال و پرهیز از حرام خواری یا لقمۀ حرام وجود دارد. این متون دینی مردم را به رعایت حقوق مالی یکدیگر و عدم دست درازی به اموال همنوعان خود نموده است.
No image

چگونه خانواده ای سالم داشته باشیم؟ (1)

خانواده مانند یک سیستم است و در عین حال که یک سیستم است، خود زیر سیستم یک نظام اجتماعی هم است و تحت تأثیر مسائل مختلف جامعه، مسائل اجتماعی - اقتصادی و ارتباطات و سایر مسائل قرار دارد. امروزه خانواده‌ها با مشکلات بسیاری دست و پنجه نرم می‌کنند که برخلاف توانایی و حتی آمادگی آن است. این مشکلات می تواند اثرات مخربی بر روی بهداشت روانی خانواده‌ها داشته باشد. سلامت روان یک از مهم ترین عوامل در ارتقاء و تکامل انسانها محسوب می‌شود.
No image

نهاد خانواده در نظام اسلام (1)

رکن اصلی خانواده زن و شوهرند که با زناشویی و قرارداد شرعی و قانونی، پیوند زندگی مشترک را می بندند؛ اما با تولد فرزندان، خانواده تغییر شکل می دهد و نقش و جایگاه فرزندان پس از آن در کنار والدین نمایان می شود و حقوق، وظایف و کارکردهای جدیدی را در خانواده ایجاد می کند. گاه ممکن است پدر و مادر زن یا شوهر و یا گاه هر دو نیز در همین خانواده باشند. حضور این افراد یا حتی برادران و یا خواهران آنان به دو صورت می تواند باشد: یکی آنکه صورت موقت و میهمان داشته باشد و اگرچه برای مدت نامعلوم و نامحدود با آنها زندگی کنند، ولی به درون هسته ی اصلی خانواده یعنی زن و شوهر و فرزندان نروند و از لحاظ نظری و تحلیلی میهمان شمرده شوند. دوم آنکه به صورت شبکه ای با پیوند عمیق باشند که این مسئله در خانواده های گسترده دیده می شود. یعنی وجود افراد دیگر، مانند پدر و مادر، اجداد، برادر، خواهر و نوه ها، جزو ماهیت و تعریف خانواده است.
No image

مرزها و اصول روابط خانواده در قرآن كريم (1)

طبق اصول كلی كه از قرآن كریم استفاده می شود ارزش مثبت در فعل اخلاقی تابع انگیزه ای است كه انسان را وادار به انجام آن می كند. این انگیزه هر قدر ارتباط بیشتری با خدا داشته باشد مطلوبتر و دارای ارزش بالاتری خواهد بود, و بر عكس هر قدر بیشتر بطرف نقس و هوای نفسانی میل كند ارزش كمتری خواهد داشت.
Powered by TayaCMS