حکمت 410 نهج البلاغه : ره آورد حلم

حکمت 410 نهج البلاغه : ره آورد حلم

متن اصلی حکمت 410 نهج البلاغه

موضوع حکمت 410 نهج البلاغه

ترجمه مرحوم فیض

ترجمه مرحوم شهیدی

شرح ابن میثم

ترجمه شرح ابن میثم

شرح مرحوم مغنیه

شرح شیخ عباس قمی

شرح منهاج البراعة خویی

شرح لاهیجی

شرح ابن ابی الحدید

شرح نهج البلاغه منظوم

متن اصلی حکمت 410 نهج البلاغه

410 وَ قَالَ عليه السلام الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

موضوع حکمت 410 نهج البلاغه

ره آورد حلم

(اخلاقى، اجتماعى)

ترجمه مرحوم فیض

410- امام عليه السّلام (در سود بردبارى) فرموده است 1 بردبارى قبيله است (چون بردبار را از آزار دشمن نگاه مى دارد چنانكه قبيله و خويشاوند شخص را نگهدارى ميكنند، يا چون بر اثر بردبارى مردم دوست و ياور او ميشوند بآن ماند كه صاحب قبيله شده است)

( . ترجمه وشرح نهج البلاغه(فیض الاسلام)، ج 6 ، صفحه ی 1282)

ترجمه مرحوم شهیدی

418 [و فرمود:] بردبارى- همچون- قبيله است- و نزديكان كه فراهم كند مردم را براى يارى انسان- .

( . ترجمه نهج البلاغه شهیدی، ص 436)

شرح ابن میثم

393- و قال عليه السّلام:

الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

المعنى

استعار لفظ العشيرة للحلم باعتبار أنّه يحمى صاحبه ممّن ينافره و يعاديه كما يحميه عشيرته.

( . شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 445)

ترجمه شرح ابن میثم

393- امام (ع) فرمود:

الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

ترجمه

«بردبارى قبيله اى است».

شرح

كلمه «عشيره» را به اعتبار اين كه بردبارى، شخص را از خطر افراد دشمن همانند پشتيبانى عشيره و قبيله اش حمايت مى كند، استعاره آورده است.

( . ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 753)

شرح مرحوم مغنیه

412- الحلم عشيرة.

المعنى

اذا حلمت عن السفيه كثر أنصارك عليه، كما قال الإمام في الحكمة 223.

و الأنصار عشيرة، بل لا خير في العشيرة اذا لم تؤازر و تناصر.

( . فی ضلال نهج البلاغه، ج 4، ص 458)

شرح شیخ عباس قمی

112- الحلم عشيرة.«» لأنّه يحمي صاحبه ممّن ينافره و يعاديه كما يحميه عشيرته.

قالوا: من غرس شجرة الحلم، اجتنى ثمرة السلم.«» و قالوا أيضا: الحلم جنود مجنّدة لا أرزاق لها.«» قال الشاعر:

و للكفّ عن شتم اللئيم تكرّما أضرّ له من شتمه حين يشتم

( . شرح حکم نهج البلاغه، ص95)

شرح منهاج البراعة خویی

(397) و قال عليه السّلام: الحلم عشيرة.

اللغة

(العشيرة) ج: عشائر و عشيرات: القبيلة، عشيرة الرّجل: بنو أبيه الأدنون- المنجد.

المعنى

جعل عليه السّلام الحلم عشيرة الرّجل باعتبار أنّه يدفع سفه السّفيه كما أنّ العشيرة تمنع عن الظلم و السفاهة.

الترجمة

بردباري بجاي قوم و تبار است.

( . منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج 21، ص 497)

شرح لاهیجی

(448) و قال (- ع- ) الحلم عشيرة يعنى و گفت (- ع- ) كه بردبار بودن عشيره و قبيله اين كس است يعنى چنانچه عشيره اين كس دفع اذيّت دشمنان ميكنند حلم و بردبارى نيز دفع اذيّت مردمان ميكند

( . شرح نهج البلاغه نواب لاهیجی، ص 329)

شرح ابن ابی الحدید

426: وَ قَالَ ع الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ كان یقال الحلم جنود مجندة لا أرزاق لها- . و

قال ع وجدت الاحتمال أنصر لي من الرجال

- . و قال الشاعر-

و للكف عن شتم اللئيم تكرما أضر له من شتمه حين يشتم

- . و كان يقال من غرس شجرة الحلم- اجتنى ثمرة السلم- . و قد تقدم من القول في الحلم ما فيه كفاية

( . شرح نهج البلاغه (ابن ابی الحدید) ج 20، ص 61)

شرح نهج البلاغه منظوم

[409] و قال عليه السّلام:

الحلم عشيرة.

ترجمه

بردبارى قوم و خويش انسان است.

نظم

  • اگر مردى حليم و بردبار استبر او بيگانه همچون خويش و يار است
  • چنانكه قوم و خويش از وى حمايتكند بيگانه بنمايد رعايت
  • همه مردم بجانش دوست دارندكجا در چنگ خصمش مى گذارند
  • اگر دشمن بسوى وى كند روبتابندش خلايق دست و بازو

( . شرح نهج البلاغه منظوم، ج 10، صفحه ی 194)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

 

جدیدترین ها در این موضوع

آيين زمامداری در سيره ي حكومتی اميرالمومنين علی عليه السلام

آيين زمامداری در سيره ي حكومتی اميرالمومنين علی عليه السلام

فتوحات خلفای پیش از امیرمومنان علی علیه السلام سرزمینی وسیع و پهناور برای حکومت ایشان به ارث گذاشت (که شامل تمام کشورهای کنونی شبه جزیره، ایران، عراق، شامات کنونی، مصر و...) زمامداری موفقیت آمیز ایشان برآن سرزمین با ابزار و سایل و سطح فرهنگی آن زمان می تواند بهترین الگوی زمامداری برای ما شیعیان ایشان باشد.
برخورد با استهزاء گران از ديدگاه قرآن

برخورد با استهزاء گران از ديدگاه قرآن

آياتي كه در قرآن از استهزا به ميان آورده بيشتر مربوط به حوزۀ عقيده و دين بوده كه در آن دشمنان، انبياي الهي، مومنان، وحي، آيات قرآن، احكام عبادي، معاد، پيامبران و حتي خداوند را به تمسخر گرفته و از استهزا به عنوان حربه اي براي رويارويي با دين الهي بهره مي جستند
تربيت توحيدی در سیره اهل بیت پیامبر (صلوات الله علیهم)

تربيت توحيدی در سیره اهل بیت پیامبر (صلوات الله علیهم)

سیرۀ پیامبر و اهل بیت صلوات الله علیهم در تربیت اعتقادی در زمینۀاصل توحید دارای مراحل سه گانۀ تبیین، توصیف و تثبیت بوده است.اولا:در مواجهه با اکثریت مردم اصل وجود خدا را مفروض گرفته اما در برابر عقاید انحرافی از دلایل روشن و قوی استفاده می کردند. ثانیا: در مقام معرفی خدا تاکید بر بیان صفات خدا می کردند با رعایت سطح فکری مخاطب. ثالثا: برای ارتقا و رشد ایمان فرد را به ارتباط با خدا و حفظ و تقویت ارتباط با خدا دعوت می کردند.
No image

تربيت فرزند در سيره معصومان (عليهم السلام)

بانگاهی هر چند اجمالی به آیات و روایاتی كه در مورد فرزند وارد شده، می توان به نگرش عمیق اسلام درباره فرزند و جایگاهش در اندیشه اسلامی پی برد. فرزندان نعمت های الهی نزد والدین اند، هم می توان آنها را بر انجام اعمال ناشایست و خلاف فطرت الهی شان به خاك ذلّت و پستی نشاند.

پر بازدیدترین ها

No image

حلم و بردباری در سيره اخلاقي ائمه معصومين

تعریف و مفهوم حلم ، اهمیت وفضیلت حلم در آیینه آیات و روایات ، ویژگی های شخص حلیم ، حلم وکظم غیظ ، همراهی حلم با علم و عقل و آثار و ثمرات حلم در نتیجه بحثی مختصر از سیره ائمه معصومین علیهم السلام در این باب از جمله مباحثی است که در اندک مجالی بحث خواهد شد .
No image

سكوت و فعالیت های امير مومنان علی (علیه السلام)در حكومت خلفا

سکوت امیر مومنان به معنای عدم قیام علیه حکومت بود و نه سرباز زدن از وظایف الهی.بنا بر این حضرت در هر صحنه ای که وظیفه ای تشخیص می داد حاضر بود.
No image

تقيه در سيره معصومين «عليهم السلام»

در سیره اهل بیت علیهم السلام تقیه از جایگاه و اهمیت فوق العاده ای برخوردار بوده است. در اقع تقیه تاکتیکی بی نظیر و یکی از شکل های دفاع در هنگام کمی یاران و تسلط باطل به شمار می آید.
No image

سیره پیامبر و اهل بیت صلوات الله علیهم در تربیت اعتقادی درباره معاد

یكی از مهمترین اصول اعتقادی كه در متون دینی اهمیت ویژه ای برای آن قائل شده اند مسألة حیات پس از مرگ و زندگی اخروی است كه اصطلاحا به نام معاد شناخته می شود. یك نظر اجمالی به آیات قران مجید نشان می دهد كه در میان مسایل عقیدتی هیچ مسأله ای در اسلام بعد از توحید به اهمیت مسألة معاد و اعتقاد به حیات بعد از مرگ و حسابرسی اعمال بندگان و پاداش و كیفر و اجرای عدالت نیست. در قرآن حدود 1200 آیه دربارة معاد وجود دارد.
No image

فلسفه امتحان از دیدگاه قرآن و روایات معصومین

امتحان در فرهنگ قرآن، قرار دادن انسان ها در بستر حوادث گوناگون تلخ و شیرین با هدف رسیدن آنان به كمال لایق خویش است و در آیات پرشماری با واژه های یاد شده و غیر آنها مطرح گردیده است.
Powered by TayaCMS