حکمت 410 نهج البلاغه : ره آورد حلم

حکمت 410 نهج البلاغه : ره آورد حلم

متن اصلی حکمت 410 نهج البلاغه

موضوع حکمت 410 نهج البلاغه

ترجمه مرحوم فیض

ترجمه مرحوم شهیدی

شرح ابن میثم

ترجمه شرح ابن میثم

شرح مرحوم مغنیه

شرح شیخ عباس قمی

شرح منهاج البراعة خویی

شرح لاهیجی

شرح ابن ابی الحدید

شرح نهج البلاغه منظوم

متن اصلی حکمت 410 نهج البلاغه

410 وَ قَالَ عليه السلام الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

موضوع حکمت 410 نهج البلاغه

ره آورد حلم

(اخلاقى، اجتماعى)

ترجمه مرحوم فیض

410- امام عليه السّلام (در سود بردبارى) فرموده است 1 بردبارى قبيله است (چون بردبار را از آزار دشمن نگاه مى دارد چنانكه قبيله و خويشاوند شخص را نگهدارى ميكنند، يا چون بر اثر بردبارى مردم دوست و ياور او ميشوند بآن ماند كه صاحب قبيله شده است)

( . ترجمه وشرح نهج البلاغه(فیض الاسلام)، ج 6 ، صفحه ی 1282)

ترجمه مرحوم شهیدی

418 [و فرمود:] بردبارى- همچون- قبيله است- و نزديكان كه فراهم كند مردم را براى يارى انسان- .

( . ترجمه نهج البلاغه شهیدی، ص 436)

شرح ابن میثم

393- و قال عليه السّلام:

الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

المعنى

استعار لفظ العشيرة للحلم باعتبار أنّه يحمى صاحبه ممّن ينافره و يعاديه كما يحميه عشيرته.

( . شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 445)

ترجمه شرح ابن میثم

393- امام (ع) فرمود:

الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ

ترجمه

«بردبارى قبيله اى است».

شرح

كلمه «عشيره» را به اعتبار اين كه بردبارى، شخص را از خطر افراد دشمن همانند پشتيبانى عشيره و قبيله اش حمايت مى كند، استعاره آورده است.

( . ترجمه شرح نهج البلاغه ابن میثم، ج 5، ص 753)

شرح مرحوم مغنیه

412- الحلم عشيرة.

المعنى

اذا حلمت عن السفيه كثر أنصارك عليه، كما قال الإمام في الحكمة 223.

و الأنصار عشيرة، بل لا خير في العشيرة اذا لم تؤازر و تناصر.

( . فی ضلال نهج البلاغه، ج 4، ص 458)

شرح شیخ عباس قمی

112- الحلم عشيرة.«» لأنّه يحمي صاحبه ممّن ينافره و يعاديه كما يحميه عشيرته.

قالوا: من غرس شجرة الحلم، اجتنى ثمرة السلم.«» و قالوا أيضا: الحلم جنود مجنّدة لا أرزاق لها.«» قال الشاعر:

و للكفّ عن شتم اللئيم تكرّما أضرّ له من شتمه حين يشتم

( . شرح حکم نهج البلاغه، ص95)

شرح منهاج البراعة خویی

(397) و قال عليه السّلام: الحلم عشيرة.

اللغة

(العشيرة) ج: عشائر و عشيرات: القبيلة، عشيرة الرّجل: بنو أبيه الأدنون- المنجد.

المعنى

جعل عليه السّلام الحلم عشيرة الرّجل باعتبار أنّه يدفع سفه السّفيه كما أنّ العشيرة تمنع عن الظلم و السفاهة.

الترجمة

بردباري بجاي قوم و تبار است.

( . منهاج البراعه فی شرح نهج البلاغه، ج 21، ص 497)

شرح لاهیجی

(448) و قال (- ع- ) الحلم عشيرة يعنى و گفت (- ع- ) كه بردبار بودن عشيره و قبيله اين كس است يعنى چنانچه عشيره اين كس دفع اذيّت دشمنان ميكنند حلم و بردبارى نيز دفع اذيّت مردمان ميكند

( . شرح نهج البلاغه نواب لاهیجی، ص 329)

شرح ابن ابی الحدید

426: وَ قَالَ ع الْحِلْمُ عَشِيرَةٌ كان یقال الحلم جنود مجندة لا أرزاق لها- . و

قال ع وجدت الاحتمال أنصر لي من الرجال

- . و قال الشاعر-

و للكف عن شتم اللئيم تكرما أضر له من شتمه حين يشتم

- . و كان يقال من غرس شجرة الحلم- اجتنى ثمرة السلم- . و قد تقدم من القول في الحلم ما فيه كفاية

( . شرح نهج البلاغه (ابن ابی الحدید) ج 20، ص 61)

شرح نهج البلاغه منظوم

[409] و قال عليه السّلام:

الحلم عشيرة.

ترجمه

بردبارى قوم و خويش انسان است.

نظم

  • اگر مردى حليم و بردبار استبر او بيگانه همچون خويش و يار است
  • چنانكه قوم و خويش از وى حمايتكند بيگانه بنمايد رعايت
  • همه مردم بجانش دوست دارندكجا در چنگ خصمش مى گذارند
  • اگر دشمن بسوى وى كند روبتابندش خلايق دست و بازو

( . شرح نهج البلاغه منظوم، ج 10، صفحه ی 194)

این موضوعات را نیز بررسی کنید:

پر بازدیدترین ها

No image

معاشرت با انسان های دیگر از نظر اسلام

برخورد با دیگران به عنوان انسان وهمنوع ، صرف نظر از هر چیز دیگری . اسلام به این نوع معاشرت تأكید دارد و حدود و چهار چوبه كلی روابط و اخلاق جهانی مسلمانان را مشخص می‌كند.
No image

آداب معاشرت در اسلام

در معاشرتهاى اجتماعى، اختلاف و کدورت بین افراد، امرى اجتناب ناپذیر است. ولى باقى ماندن کدورت کارى ناپسند است، علاوه بر اینکه همان افرادى که با هم کدورت و کینه دارند، موظف هستند که رفاقت و دوستى دوباره را جایگزین کینه نمایند، دیگران نیز مکلفند که به کدورت بین دو برادر مسلمان خود خاتمه بدهند.
No image

بهترین روش رفتار با دیگران از کلام رسول ‏اکرم(صلی الله علیه و آله)

اگر روشى را دوست دارید که مردم آن گونه با شما رفتار کنند، به همان روش با دیگران برخورد کنید. هر چه را براى دیگران پیشنهاد مى‏کنید همان بهترین روش است و شما نیز بر اساس آن با آنان رفتار کنید. زیرا انسان جز انتظار خوش رفتارى از مردم ندارد، کمترین اهانتى را از سوى آنان نمى‏پذیرد راضى نیست که کسى به او تهمت زند، و نمى‏پسندد که کسى از معایب او پیش دیگران سخن بگوید هر چند آن عیوب را واقعا داشته باشد.
No image

آثار و برکات دید و بازدید از خویشاوندان در آیات و روایات

نویسنده در این مطلب بر آن است تا نقش دید و بازدید از خویشاوندان را در تحقق اصل اسلامی صله رحم و آثار مادی ومعنوی و نیز دنیوی و اخروی آن را براساس آموزه های قرآنی بیان کند. با هم این مطلب را از نظر می گذرانیم.
No image

آسیب شناسی صله رحم در قرآن

انسان باید از برقراری ارتباط با افرادی که با راه خدا و ارزش های دینی همسو نیستند، اجتناب کند و انسان نباید تحت تأثیر قرار گیرد چون در این مورد نهی خدا قرار دارد.
Powered by TayaCMS